موفقیت در سیاست خارجی سکوی عمل بیشتر به وعده ها در حوزه داخلی

Posted: November 11, 2013 in Uncategorized

می توان بر روند عجیب اعدام ها ومعضلات حقوق بشر سکوت کرد و گفت بعد از حل نهایی معضل روابط ایران وآمریکا به این مسائل هم می رسیم! ولی می توان گفت که همه باید کمک کنیم حل بحران هسته ای به عنوان برجسته ترین وعده انتخاباتی آقای روحانی به مردم که از قضا کم وبیش بیشترین اجماع میان مردم وحکومت بر آن وجود دارد به سرانجامی رسد ودر موازات و پرتو آن سایر وعده ها نیز دنبال گردد که به نظرم تاکنون از سوی دولت خلاف این رویکرد مطلبی عنوان نشده است.

در دوران ریاست جمهوری آقای خاتمی همواره سوالی مطرح می شد که اولویت با توسعه اقتصادی است یا سیاسی؟ حال این سوال به گونه ای دیگر این روزها برابر دولت آقای روحانی طرح می شود که اولویت باسیاست خارجی است یا داخلی؟

آن زمان پاسخ عمده اصلاح طلبان حرکت به سوی توسعه متوازن بود با برجستگی ویژه در انجام اصلاحات سیاسی وفرهنگی . امروز نیز می تواند پاسخ این باشد: اجرای متوازن وعده ها با برجستگی ویژه در اجرای برنامه های سیاست خارجی .

در دوران اصلاحات منظور آن بود که برنامه های توسعه فرهنگی وسیاسی به عنوان شاه بیت وعده های انتخاباتی خاتمی (که تفاوت عمده وی با سایر رقبای انتخاباتی بود) به صورت برجسته می باید عمل گردد ضمن آنکه سایر برنامه های دولت در عرصه های سیاست خارجی واقتصادی نیزالبته با شیبی ملایم تر ومتفاوت تر در پرتو شاه بیت اول باید پیش رود که همانگونه شد.

به موجب این استراتژی وبه زعم اینجانب، اصلاح طلبان نمره قبولی میان مردم گرفتند که البته این صرف نظر از پاره ای فرصت سوزی ها بود که زمینه بازتولید جریان پوپولیستی را به طور موقت فراهم نمود که بحث ما نیست.

با این اوصاف معنی اجرای برنامه های توسعه فرهنگی وسیاسی دولت خاتمی توقف فعالیت ها در حوزه های دیگر از جمله تنش زدایی در سیاست خارجی و توسعه زیربناهای اقتصادی نبود و ای بسا همه آنها طبق آمار و اسناد در جای خود بخوبی پیش رفت. به عنوان مثال بهار مطبوعات، جراحی غده سیاسی در دستگاه امنیتی کشور پس از قتل های زنجیره ای ، پرداختن به امر حاکمیت قانون وجامعه مدنی که بسیار برجسته در قالب برنامه های فرهنگی وسیاسی بود موجب توقف فعالیت ها در سیاست خارجی وتقویت زیربناهای اقتصادی نشد بلکه به موازات برنامه های اصلی ولی با شیب ملایم تر اجرا شد به نحوی که با توافق در سعدآباد اجازه رفتن پرونده ایران به شورای امنیت وتحمیل تحریم های فلج کننده داده نشد ودر زمینه زیرساخت های اقتصادی بقدری کارشد که هنوز نیز پس از ۸ سال حضور دردناک جریان پوپولیستی، آن زیربناها همچنان گره گشای زندگی مردم است.

اکنون نیز اینگونه است. نمی توان گفت اولویت با سیاست خارجی یا داخلی است. ولی می توان گفت سیاست خارجی با برجستگی بیشتر در کنار سایر برنامه ها در عرصه داخلی باید پیش رود به این معنا که مهم ترین بخش از اختلافات و وعده های آقای روحانی در ایام کارزارهای انتخاباتی با سایر رقبا شد عبارت بود از: حل مشکل سیاست خارجی ودر راس آن معضل هسته ای وبه تبع آن تلاش برای رفع تحریم های اقتصادی که باید با تمرکز ویژه دستور کارباشد ولی این بدان معنا نبوده ونیست که ایشان در سایر عرصه ها برنامه و وعده ای متمایز از سایر رقبا از جمله در زمینه ایجاد گشایش در فضای سیاسی وفرهنگی مانند تلاش برای آزادی زندانیان و رفع حصر، تحول درعرصه دسترسی مردم به وسایل ارتباطی اینترنت وماهواره، رسیدگی ویژه به اقوام ومذاهب نداد و نمی توان گفت همه دستگاههای مسئول در دولت آقای روحانی، وعده های داده شده در حوزه های مختلف داخلی را نادید گرفته ومتوقف کنند تا بطور مثال نتیجه نهایی حذف تحریم ها که امری شدنی ولی زمان بر است معلوم شود!

نمی توان بر روند عجیب اعدام ها ومعضلات حقوق بشر سکوت کرد و گفت بعد از حل نهایی معضل روابط ایران وآمریکا به این مسائل هم می رسیم! ولی می توان گفت که همه باید کمک کنیم حل بحران هسته ای به عنوان برجسته ترین وعده انتخاباتی آقای روحانی به مردم که از قضا کم وبیش بیشترین اجماع میان مردم وحکومت بر آن وجود دارد به سرانجامی رسد ودر موازات و پرتو آن سایر وعده ها نیز دنبال گردد که به نظرم تاکنون از سوی دولت خلاف این رویکرد مطلبی عنوان نشده است.

در این میان شخصا هنوز به آینده این دولت خوشبین بوده و اگر از انصاف نگذریم در کنار شاه بیت اصلی کارش یعنی سیاست خارجی شاهد قدم های استواری در توجه به برخی وعده های داده شده در عرصه داخلی نیز بوده ایم .

به عنوان مثال در عرصه آموزش عالی و دانشگاههابازگرداندن مجموعه قابل توجهی از دانشجویان ستاره دار واساتید به دانشگاهها و برکناری وتغییر در مدیریت مهم ترین دانشگاه در رشته علوم انسانی (علامه طباطبایی) که بنا بر شواهد واسناد متقن بیشترین ظلم وفشار وتوهین به دانشجویان واساتید آن طی سالهای گذشته صورت گرفته از جمله عمل به این وعده هاست که حاصل نظایر آن در فشار بر وزیر علوم جدید نمایان است. ویا در زمینه موضوع اقوام و مذاهب موضعگیری کاملا با رویکرد تازه دولت و نماینده ویژه رییس جمهور در امور اقوام قابل تحسین است که در ریشه یابی چرخه خشونت های اخیر در بلوچستان گفته : راه مقابله با ترور مشارکت دادن اقلیت‌ها در مدیریت است که کاملا در تضاد رویکرد اعلام شده مبنی بر اعدام های ضربتی اخیر در بلوچستان وکردستان قلمداد می گردد. که نشانگر جدیت دولت توام با ملایمت (به دلیل وجود مخالفین قوی وعمده وضرورت همراه نمودن ملایم آنان) در توجه به برخی وعده های داخلی کنار تمرکز ویژه بر سیاست خارجی بوده والبته راه درازی تا تحقق وعده ها در عرصه داخلی در پیش است که راه آن زنده نگه داشتن مطالبات وعده داده شده، پیگیری توام با نقد منصفانه است و نه ناامیدی و انفعال.

نتیجه آنکه چنین رویکردی هم در دوران اصلاحات نتیجه داد که شاهد آن زنده وپویا بودن اصلاحات بنیادین وگرایش همچنان عمیق و وسیع مردم است و هم در دوران دولت کنونی می تواند نتیجه بخش باشد.

نتیجه ای که پرتو افشانی موفقیت در سیاست خارجی می تواند سکوی عمل بیشتر به وعده ها در حوزه های داخلی باشد وبه افزایش اجماع در ضرورت تحول در عرصه های داخلی نیزکمک کند اگر درست عمل کنیم و از گذشته یاد بگیریم.

اما اینکه چه درس هایی از نقاظ ضعف سابق خود باید یادبگیریم بحث دیگری است که جداگانه باید موشکافی شود.

علی اکبر موسوی (خوئینی)

*نماینده دوره ششم تهران وپژوهشگر دانشگاه-ساکن آمریکا

ادوار کبک آگاه است

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s