ادبیات روحانى؛ از آرزو تا واقعیت

Posted: September 27, 2013 in Uncategorized

همان روز که شبکه هاى اجتماعى پر بود از آرزوهاى کاربران درباره اتفاقاتى که مى توانست در سفر روحانى به نیویورک رخ دهد، سردار محمد کوثری عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس در گفت‌وگویی با روزنامه اعتماد (چاپ تهران) پیرامون امکان مذاکره با آمریکا و اختیارات روحانی گفته بود: “مذاکره با امریکا صورت نخواهد گرفت. ما مذاکره‌ اى با امریکا نخواهیم داشت، اگر می‌خواستیم مذاکره داشته باشیم که این همه شهید نمی‌دادیم”.

کمى پیش از آن هم وب‌سایت مرکز اسناد انقلاب اسلامی که توسط اصولگرایان تندرو اداره مى شود تهدید کرده بود که: “اگر بنا باشد دولتمردان جمهوری اسلامی برخلاف خواست مکرر مقام معظم رهبری سیاست وادادگی را در این مسئله دنبال نمایند بی تردید باید انتظار تبعات تماماً منفی از شرایط جدید را داشته باشند به گونه ای که امنیت فیزیکی کشور به مخاطره خواهد افتاد”. در این میان، رییس قوه قضائیه هم هشدار داده بود که در موضوع مذاکره با آمریکا «نباید یادمان برود که در جریان فتنه آنان چگونه از این جریان حمایت کردند و در پس دست‌های مخملی‌خود با چنگال‌هایی چدنی و فولادی در صدد مقابله با ملت بزرگ ایران برآمدند».

در تحلیل ادبیات رییس جمهور در مجمع عمومى سازمان ملل، آنچه مهم است مبدأ و مقصد نگاه ما به تحولات سیاسى است؛ اگر مبدأ نگاه کسى تغییر حکومت باشد به هر قیمتى، معناى انتخاب آقاى روحانى را هم همینطور مى فهمد و از او توقع دارد به جاى رییس جمهورى در چارچوب شرایط موجود، نماینده اپوزیسیون باشد و حرفهاى ایده آل بزند آنهم در وسط معرکه ى فاشیست هاى وطنى که دنبال بهانه مى گردند تا ظرفیت ها و توانایى هایى دولت جدید را در یک حرکت (مثل دست دادنِ روحانى و اوباما) ویران کنند و به قول معروف، براى یک دستمال، قیصریه را به آتش بکشند. بعد هم جنگ رسانه اى و تحریک رهبرى و سپاه و بسته شدن همین روزنه محدود…

اما اگر مبدأ نگاه ما اصلاح تدریجى و درکِ شرایط محدود دولت در تحولات باشد آن وقت مى پذیریم که در میان سخنان روحانى، شکستنِ تابوى مذاکره با آمریکا را مغتنم بشماریم و به تناسبِ امکانات مان کمک کنیم تا اندک اندک به خواسته هاى مان برسیم. تا همین چند وقت پیش حتى طرحِ مذاکره با آمریکا هم جزو خطوط قرمز بود و آقاى خامنه اى مطرح کردنِ آن را به صراحت “ساده لوحى” می خواند و حالا روحانى توانسته این تابو را بشکند.

مسئله این نیست که او تا چه اندازه تحت فشار رهبر جمهورى اسلامى و جریانِ نظامى، امنیتىِ حاکم بر بخشى از مقدّرات کشور سخن گفته است؟ به عبارت روشن تر، اصلا مسئله این نیست که آرزوى ما چیست؟ مسئله اینست که آرزوهاى مان تا چه اندازه و در چه مدتى قابل تحقق است.

سرنوشت غم انگیزِ بهار عربى نشان مى دهد که ماجراى اصلاح و تغییر، آن طور که در کِلکِ خیال انگیزِ آرزوهاى ما مى گذرد پیش نمى رود و روزگار سختى در پیش است. فراموش نکنیم که امام جمعه تهران (آقاى موحدى کرمانى که قبلا نماینده ولىّ فقیه در سپاه بود) سه هفته پیش در نماز جمعه، با کنایه، سرنوشت محمد مُرسى را به آقاى روحانى یادآورى کرد و این یعنى تهدید به کودتا…

و سرانجام بازخوانى یک خاطره، خالى از لطف نیست: یک شب پاییزى سال ٨۵ به دیدار آقاى خاتمى رفتم در هتل ماریوتِ بیروت؛ آن شب مهمان کلیساى بزرگ آنطلیاس بود و سخنرانى فلسفىِ عمیقى هم داشت؛ موضوع آن دیدار، سرنوشت پروژه گفتگوى تمدنها بود که گفت: «فرصت بسیار محدود است و همین نگرانم می‌کند؛ من می‌خواستم و می‌خواهم قرائت رحمانى و عقلانى از اسلام و جمهورى اسلامى نگذارد صداى القاعده و طالبان، بلندترین صداى جهان اسلام باشد؛ این هم به سود دین و کشور ماست و هم به سود صلح جهانى…» حالا هفت پاییز پس از آن شب، گویا فرصت به پایان رسیده و آقاى خاتمى، مقاله اخیرش در روزنامه گاردین را با این هشدار به پایان برده که اگر از این فرصت «احتمالا تکرارنشدنی برای ایران، غرب و منطقه» استفاده نشود قدرت تندروهاى همه‌ ى طرفها بیشتر می‌شود و شاید دیگر هرگز چنین فرصتى به وجود نیاید.

نشانه‌ى درستى سخن خاتمى، شرط بندىِ تندروهاى ایرانى و اسرائیلى بر سرِ شکست مذاکرات است؛ روزنامه کیهان (که آن را ارگانِ فاشیست هاى وطنى مى دانم) همزمان با سفر رییس جمهور به نیویورک شرط بسته بود که «کمتر از یک هفته زمان لازم است تا معلوم شود چالش ما و آمریکا نه با مصافحه و معانقه تصادفی که حتی با مذاکرات رسمی هم برطرف نمی‌شود» همان طور که خط و نشانِ برخى روزنامه‌هاى اسرائیلىِ همین روزها هم خواندنى است.

ما یکبار آوارِ آرزوهاى مان بر سر دولت اصلاحات را تجربه کرده ایم؛ شکیبا باشیم و در متن نقدها و بیانِ مطالبات، بگذاریم این بار پیچیدگى هاى تلخِ واقعیت سیاسى ایران، فراتر از آرزوهاى مان مبدأ تحلیل و تفسیرمان باشد.

منبع: ملی مذهبی

ادوار کبک آگاه است

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s